ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

778

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

و كر باذ كيرذ اندكى باذ مهره به دهان ايشان بدمند تا باذ بشكنند « 1 » و مادر و شيردهنده او از جيزهاى باذناك « 2 » حذر كنند ، و « 2 » بغذاها تيمار دارند تا جز شوربا و كوشت‌آبه و زيربا نخورذ ، وز « 3 » جماع حذر كند ، و هر زمانى بنكرند « 4 » تا طعام او همىكوارذ و شكم او نرمست يا سخت ( f . 623 ) و باذ مىكيرذ شكم يا نه و تب مىدارد يا نه و درد سر يا درد اندامى ديكر هست يا نه ، و هرج بديد آيذ مقاومت كند بجيزهائى « 5 » كواجب كند تا حال شيردهنده بر صلاح بوذ و « 6 » حال كوذك نيز « 6 » امتحان بايذ كردن تا شير معتدل هست بلون و بقوام و بوى « 7 » و بطعم خوش و خوش‌بوى هست يا نه ، اكر سخت سطبر بوذ ترطيب سازى « 8 » ، و كر تنك بوذ آب كمتر خورند « 9 » و معده و جكر را تيمار دارى ، و كر زرد بوذ يا كنده تدبير ان بكنى ، و كر كبوذ بوذ و رغاز « 10 » بوى بكرم كردن يارى كنى ، و تا آنكاه كه دندان برنيارند « 11 » ايشان را بطعام اندر نيارى و « 12 » ميوها تر بسيار ندهى ، و تا بايان او قوى نكردذ بجاى نمانى تا ره روذ « 13 » ، و قماط كو را ببندند راست كنند و بكنار اندر راست دارند و نكاه دارند تا نفتد « 14 » تا شكل اندامهاش راست آيذ « 15 » ، و جهد آن « 16 » كنند تا سر او كرد آيذ و بهن نيايذ يا مسفط يا « 17 » دور يا بيل « 18 » ، و بجهار ماه بيشين هيج تغافل نكنند بدين جيزها كه كفتم ، و باز جهار سال نيك تيمار دارند « 19 » و تا تمامى هفت سال مادر « 20 » ورا از همه آسيبها نكاه دارذ « 20 » و آنج

--> ( 1 ) - ف : بشكنذ ( 2 - 2 ) - ف : حذر كنذ ( 3 ) - ف : و از ( 4 ) - ف : بنكرذ ( 5 ) - ف : بچيزها ( 6 - 6 ) - ف : به حال كوذك هر دو ( 7 ) - ف : ببوى ( 8 ) - ف : ترطيب بايذ كردن ( 9 ) - ف : خورذ ( 10 ) - ف : زعار ( 11 ) - ف : برنيايد ( 12 ) - ف : افزوده . از ( 13 ) - ف : ره روند ( 14 ) - ب ه : بزمى ( 15 ) - ب ه : و شير از هر دو روى دهد تا كردن راست ايد ( 16 ) - ف : « آن » ندارد ( 18 - 17 ) - ف : دوده يا سل در اصل كلمه اول « دوره » نيز خوانده مىشود ( 18 ) - ب ه : افزوده . ظ . كردن ( 19 ) - ف : تيمار دارذ ( 20 - 20 ) - ف : او را از همه اسيبها نكاه دارند